Działania nadzorcze państwa w gospodarce

Na nadzór składa się kontrola i środki władcze. Te działania nadzorcze są pojęciem znacznie szerszym, obejmującym również możliwość władczego ingerowania w tą właśnie samodzielność podmiotu przez nas nadzorowanego. Tego nie możemy czynić kiedy przeprowadzamy kontrolę, bo nie taki jest cel i istota tych działań kontrolnych. Nadzór jest instytucją prawa administracyjnego. Mimo wielu opracowań tego tematu doktryna nigdy nie zajęła jednego, jednoznacznego stanowiska w kwestii definicji nadzoru. Dopiero na początku lat 80-tych Jadwiga Fiałkowska sformułowała główne cechy nadzoru. Stwierdziła że najczęściej ten nadzór jest rozumiany w ten sposób że jest to funkcja władcza o charakterze kierowniczym, korygująca, wykonywana ponad samodzielnością podmiotu nadzorowanego, w celu sprawdzenia sposobu korzystania z prawem przyznanej samodzielności. Nadzór musiał zostać konstruowany przez administratywistów, ponieważ kierownicze stosunki mają charakter tylko w ramach jednej struktury organizacyjnej (takie są więzi strukturalne). Jeśli mamy takie relacje między dwoma podmiotami : przełożony i podwładny (jeśli chodzi o osoby) albo podmiot podporządkowany – podmiot nadrzędny, to nie potrzebny jest nadzór bo właściwie ta możliwość działania władczego już tkwi w samej istocie, w tym stosunku kierownictwa. A więc jest to bardzo istotne kiedy mamy doczynienia z jakimś organem państwa i z podmiotem który uzyskał prawną samodzielność. Wówczas będziemy wykonywać nadzór, bo musimy sprawdzić jak ten podmiot korzysta z samodzielności środków, czy w sposób poprawny czy nie. Jak nie poprawny to trzeba to wykryć, zdiagnozować przyczyny i usunąć te braki.

Model nadzoru pełnego – nadzór pełny polega na tym że podmiot nadzorujący może władczo wkraczać w sprawy podmiotu nadzorowanego, a więc samodzielnego w każdym wypadku i przy zastosowaniu środków które będzie uważać za niezbędne. A więc ta swoboda ingerencji występuje w obydwu obszarach, zarówno co do przedmiotu jak i formy środka działania. To rozwiązanie jest bardzo korzystne dla państwa, natomiast mniej korzystne a czasami niekorzystne dla podmiotu nadzorowanego. Poza tym mamy określone trudności w precyzyjnym określeniu granic pomiędzy stosunkami kierownictwa a stosunkami nadzoru. Praktycznie jedynym elementem wyróżniającym jest brak tych więzi podporządkowania. Dla wykonywania nadzoru który został zbudowany w oparciu o ten model nadzoru ogólnego wystarcza nam ogólna norma kompetencyjna i określone prawne środki działania organu nadzoru. To są te dwie płaszczyzny ograniczające organ nadzoru. Przy czym należy zwrócić uwagę czym grozi zbudowanie właściwości rzeczowej jakiegoś organu w oparciu o ogólną normę kompetencyjną (kieruje i już, nadzoruje i koniec).

Model nadzoru ograniczonego – ogranicza on możliwość ingerencji tylko do przypadków wyraźnie przewidzianych przepisami ustawowymi i ogranicza a więc limituje środki nadzoru. W tej koncepcji nadzoru ograniczonego szczególnego znaczenia nabiera problem gwarancji materialnych, ochrony interesu i samodzielności podmiotu nadzorowanego. Dla wykonywania tego nadzoru ograniczonego, organ nadzoru musi się podwójnie wylegitymować, a więc : a) musi wskazać że może w tej sprawie podjąć działania ingerujące, władcze, b) i równocześnie udowodnić że korzysta ze środka nadzoru wyraźnie przewidzianego. Odrębnym problemem są tutaj procedury wykonywania tego nadzoru, bowiem w wielu przypadkach okazało się że najbardziej adekwatne dla działań podmiotów nadzorujących są : albo organy administracji najczęściej rządowej, albo organy administracji państwowej. Okazało się że nie zawsze najwłaściwsza jest formuła proceduralna zawarta w przepisach KPA.

Może Ci się również spodoba

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *